Sonnenschein

Meer over het boek

Dokumentarni roman Daše Drndić ne može se uporediti ni sa jednom od do sada objavljenih knjiga o mračnim vremenima nacizma. Suvoparni podaci, sažeti dijalozi i izražajni likovi bacaju neobično svetlo na ranije neprimećena pitanja o dvosmislenoj neutralnosti Švajcarske ili proceduri finansiranja prevoza zatvorenika u logore smrti. Faktografija u romanu Sonnenschein podseća na prikupljanje dokaza u postupku protiv zla i bolno naglašava dramu junaka čiji su životi samo posledica kaprica istorije. Sonnenschein je, međutim, pre svega odvažni autorkin gest koji otkriva gorku istinu o poreklu stotina hiljada dece iz ratnog vrtloga. To je upečatljiva priča o Himlerovom paklenom planu – o društvu Lebensborn, „Izvor života“ – koje je, kao gnezdo ideje „Mein Kampf“, postalo izvor patnje pokolenja sa lažnim identitetom. Anna Grupinska ... radi se o onoj vrsti nadvijenosti nad povijesti vlastitog usuda koja ni od čega ne strepi više do li od istine same; i ništa ne žudi više, i tu se naravno razlikuje od često moćnih interesa samih počinitelja za zamagljivanja činjenica, od te iste istine. Od tog proturječja roman živi, razvija se, i napokon, razliva se, ali ne u ravnodušju, već naprotiv, budi interes za svoje junake, i kad oni junaci baš i nisu. Čitati, pa što bude! Slobodan Šnajder