Hedwig W.A. van Rooijen-Dijkman Volgorde van de boeken (chronologisch)

De Romeinse geschiedschrijver Livius (59 v.Chr.-17 n.Chr.) was een begenadigd verhalenverteller. Dit is een bloemlezing uit zowel oudere als nieuwe vertalingen van zijn lijvige geschiedenis van Rome (de samenstelster werkt aan een volledige vertaling). De bundel bestaat uit drie gedeelten, die onafhankelijk van elkaar te lezen zijn. Het eerste is een selectie van Livius' mooiste sagen en verhalen uit de vroegste Romeinse geschiedenis (Remus & Romulus, de Sabijnse Maagdenroof, de Ganzen van het Capitool). Het tweede gedeelte is het beroemde verslag van de strijd tussen Rome en Hannibal, met inbegrip van Hannibals legendarische tocht over de Alpen. Het derde gedeelte behandelt de periode van de Romeinse machtsuitbreiding in het oostelijk Middellandse Zeegebied en de oorlogen tegen de Macedonische koningen Philippus en Antiochus. Het boek is uitgebreid met een chronologisch overzicht, een verklarende woordenlijst, een achttal landkaarten en een index. Dit is geen onsamenhangende verzameling hoogtepunten, maar een degelijke en toegankelijke kennismaking met het werk van Livius, waaruit de voor de moderne lezer minder interessante passages zijn weggelaten. Kleine druk.

In wat voor tijd, in wat voor wereld leven we? Deze beroemd geworden verzuchting (o tempora, o mores!) slaakte Cicero (106-43 v.Chr.) in zijn eerste van vier Catilinarische redevoeringen, gehouden voor de senaat van Rome. Catilina, beschuldigd van niet minder dan een poging tot een staatsgreep, wordt daarin met het bekende Ciceroniaanse retorische geweld tot de grond toe afgebroken: hij was een gevaar voor de staat dat geëlimineerd moest worden. Ook Sallustius (86-34 v.Chr.) schreef over Catilina, in zijn boek 'De samenzwering van Catilina'. Hoewel hij het in zijn weergave vaak oneens is met Cicero, heeft ook hij weinig goeds te melden over Catilina: de misdadiger Catilina staat voor de totale verwording van de maatschappij. De figuur van Catilina is altijd tot de verbeelding blijven spreken. Zijn naam werd door de geschiedenis heen synoniem met verrader en samenzweerder, al is er in latere eeuwen, met name in Italië, ook een tegenbeweging geweest, waarin Catilina als held werd gezien, en Cicero als de schurk. 'De kleine samenzwering van Catilina' geeft aan de hand van een ruime selectie uit de werken van Cicero en Sallustius en een heldere inleiding een uitstekend inzicht in de gebeurtenissen uit de onrustige nadagen van de Romeinse republiek. Bij de selectie van de teksten is uitgegaan van het eindexamenprogramma Latijn voor 1998-1999.