To jest książka o zderzeniu dwóch odległych światów: tajnej policji z kabaretem. Książka o czasach, kiedy inwigilowanie nazywano "ochranianiem", donosicieli - źródłami informacji lub tajnymi współpracownikami, a w każdym dowcipie czy satyrycznym monologu szukano zagrożenia dla PRL-u i podważania sojuszu ze Związkiem Sowieckim.
Ich życiorysy przez wiele dziesięcioleci były pomijane lub fałszowane. Prawdę o ich służbie dla Rzeczpospolitej oraz okolicznościach ich śmierci często wymazywał cenzor. Milczano o białej fladze na Westerplatte, ostatniej bitwie Armii Krajowej pod Surkontami, czy o tragicznej śmierci komendanta Okręgu Lubelskiego AK. Nie wolno było wspominać o miejscu pochowania ostatniego komendanta Narodowych Sił Zbrojnych, zabitego w więzieniu mokotowskim. Książka ta nie dotyczy jedynie odważnych mężczyzn, ale także wspaniałych kobiet, które przez lata wbrew komunistycznym decyzjom prowadziły prywatną wojnę o odnalezienie swoich bliskich. Walczyły o pamięć, aby ich nazwiska znalazły się w podręcznikach, na tablicach pamiątkowych i pomnikach. Opisuje ich upór, niepowodzenia i sukcesy. Jolanta Drużyńska, dziennikarka Polskiego Radia w Krakowie, jest autorką wielu ważnych reportaży i audycji o mało znanych wydarzeniach z historii. Stanisław Maria Jankowski, absolwent historii Uniwersytetu Jagiellońskiego, jest autorem tysięcy publikacji oraz scenariuszy do filmów dokumentalnych. Obaj pisarze mają na koncie wiele książek poświęconych Armii Krajowej i zbrodni katyńskiej, a ich prace miały wpływ na upamiętnienie tych, którzy walczyli o wolność.