Książka przedstawia doświadczenia, reguły i model polityki publicznej dotyczącej zabytków nieruchomych w Polsce, stanowiąc kompendium wiedzy o teorii, historii oraz współczesności ochrony tych obiektów. Analizuje cele i wyniki działań publicznych w zakresie ochrony dziedzictwa kulturowego, koncentrując się na instytucjonalnej analizie oraz rozwoju polityki w kontekście międzynarodowym, z uwzględnieniem specyfiki województwa mazowieckiego. Polityka ta ma na celu przekazanie narodowego dziedzictwa kulturowego przyszłym pokoleniom oraz jego wykorzystanie w różnych współczesnych funkcjach. Jest to polityka parasolowa dla siedmiu szczegółowych obszarów, w tym polityki wobec zabytków nieruchomych, ruchomych, archeologicznych, niematerialnych oraz zagrożonych. Politykę wobec zabytków nieruchomych w Polsce można określić jako politykę ochrony i opieki nad nimi. Kluczowym ustaleniem jest identyfikacja dwóch reguł architektury systemu instytucjonalnego: zasady superpozycji i zasady pomocniczości, które implikują warunki sukcesu polityki. Dodatkowo, polityka ta opiera się na społecznie aprobowanych wartościach, ma proweniencję społecznikowską i historię sięgającą XIX wieku, a jej rozwój charakteryzuje się innowacyjnością oraz współpracą sektora publicznego, obywatelskiego i prywatnego.
